Dé uitdaging van de toekomst: de opwarming van ons klimaat

97% van alle wetenschappers zijn het erover eens: wij als mens veroorzaken de opwarming van onze aarde. Toch blijven er sceptici bestaan, die er van overtuigd zijn dat de opwarming die we waarnemen een natuurlijk fenomeen is, dat er helemaal geen opwarming is of zelfs dat er ons een verkoeling te wachten staat! Het zijn deze sceptici die wetenschappers blijven uitdagen om verklaringen te vinden voor de verschillende waarnemingen en iedereen ervan te overtuigen dat de klimaatopwarming een realiteit is waartegen dringend actie moet ondernomen worden.

De CO2 concentratie is de afgelopen 200 jaar zeer snel gestegen. Ondertussen werd de kaap van 400 ppm overschreven. (bron: commons.wikimedia.org CC BY-SA)

Hoe is het zo ver kunnen komen?

Onze atmosfeer fungeert als een beschermlaag rond onze aarde, die een deel van de inkomende zonnestraling filtert en doorlaat en een deel ervan terugkaatst. De broeikasgassen in de atmosfeer absorberen een deel van de infraroodstraling die uitgezonden wordt door de aarde na opwarming door de invallende zonnestraling. Hierdoor warmen de lage luchtlagen en het aardoppervlak verder op. Dit fenomeen staat bekend als het broeikaseffect en houdt onze aarde aangenaam warm. Zonder dit effect zou het op aarde gemiddeld -20°C zijn.

Sinds de Industriële Revolutie, die van start ging vanaf 1750, is de hoeveelheid broeikasgassen in de atmosfeer gestaag gestegen. De CO2-concentratie steeg van 280 ppm tot 400 ppm, een stijging van maar liefst 42%! Deze stijging is vooral te wijten aan het verbranden van fossiele brandstoffen, wat extra broeikasgassen in de atmosfeer brengt. Hierdoor blijft meer van de infraroodstraling gevangen in de atmosfeer, waardoor het aardoppervlak en de luchtlagen verder opwarmen.

Waarom 5°C meer echt te veel is

Hoewel sceptici terecht aanhalen dat de CO2-concentratie en temperaturen in het verleden al wel eens veel hoger lagen dan vandaag, ligt de situatie nu toch duidelijk anders. De opwarming gebeurt namelijk zo snel, dat ecosystemen niet de kans krijgen tijdig te reageren op hun veranderende omstandigheden. Planten en dieren kunnen zich niet snel genoeg verplaatsen naar regio’s waar ze optimaal gedijen en de oceanen worden geteisterd door een snelle verzuring. Ook voor ons kan deze snelle opwarming nefaste gevolgen hebben.

Op deze kaart worden de grenzen van de oceanen in het rood aangegeven in het geval de zeespiegel 6 m zou stijgen (bron: NASA publiek domein)

Tijdens het Plioceen, zo’n 2.5-5 miljoen jaar geleden, lag de temperatuur 3-4 °C hoger dan nu. De CO2-concentratie en activiteit van de zon waren vergelijkbaar met de omstandigheden vandaag. Dit resulteerde in een zeespiegel die 25 meter hoger lag dan nu, vooral te wijten aan een hogere temperatuur aan de noordpool, die resulteerde in het smelten van de ijskappen. Niet alleen zal de zeespiegel opnieuw stijgen als de opwarming van de aarde zich verder doorzet, ook zullen de weersomstandigheden extremer worden, met meer stormen en extremere droogte tot gevolg. Meer dan genoeg redenen dus om de opwarming van de aarde serieus te nemen.

Meer informatie over de opwarming van onze aarde en de effecten hiervan kan je terugvinden in Mens 43, Mens 64 en Mens 90. Ook kunnen we bij jou op school of in je vereniging een interessante lezing rond dit onderwerp komen geven!

Geplaatst door Marjolein op 20/11/2016 om 14:24